Create a Joomla website with Joomla Templates. These Joomla Themes are reviewed and tested for optimal performance. High Quality, Premium Joomla Templates for Your Site
riviernieuw.png

Anno Smith

Als we het werk van Anno Ferdinand Smith niet meetellen vinden we in onze Rivierenbuurt een stuk of zeven kunstwerken. Tellen we zijn werk wel mee, dan zijn het er misschien wel honderd. “Honderd!”, hoor ik u verbaasd uitroepen, “waar zijn al die kunstwerken dan wel!?”.

Anno Smith was pottenbakker, of met een duurder woord 'keramist'. Hij werd geboren op 7 april 1915 als zoon van een Groninger kruidenier en stierf in onze stad op 14 januari 1990; hij was de jongste van acht kinderen. Op de ambachtschool leerde hij voor timmerman. Na deze opleiding ging hij naar academie Minerva waar hij het pottenbakken leerde. Na een studiereis door Italië specialiseerde hij zich in het maken van gevelstenen, waarvan wij er in onze buurt dus nog heel wat kunnen terugvinden.

 
De woningbouwstichting wilde kunst dichter bij de mensen brengen. Toen de flats in de Rivierenbuurt in de jaren vijftig werden gebouwd, kreeg Anno Smith de opdracht een kunstwerk te maken voor boven elke portiekingang. Hij koos voor vrij eenvoudige afbeeldingen van dieren, bloemen of mensen. In de Lauwersstraat zien we de tekens van de dierenriem. In de Amstelstraat is niet zo'n duidelijk thema te herkennen; de twee vissen kunnen heel goed nog als horend bij de dierenriem worden herkend, maar de brandende kaars en de vogel op haar nest toch niet. In de Schelde- en de Merwedestraat worden ambachten uitgebeeld. Daarvoor maakte Smith kleine beeldjes in plaats van reliëfs. De dokter, de metselaar, de bakker, ze zijn allemaal al ruim vijftig jaar aan het werk boven onze voordeuren. De beeldjes steken verder uit de gevel naar voren, waardoor het weer er meer grip op heeft. Sommige beginnen daarvan duidelijk last te krijgen. Daar moet inmiddels nodig een restaurateur bij komen, lijkt mij.
 
Op de kop van de oostelijke huizenrij in de Merwedestraat vinden we een tableau uit 1955, waarschijnlijk aangebracht als een soort gedenksteen bij de afronding van de bouw. In de hal van de Talmaflat hangt een van zijn grotere tableaus. Een zeilschip vaart met fier bollend zeil de haven in.

 

Ook op veel andere plaatsen in de stad zijn gevelstenen van Anno Smith te vinden. Sommige daarvan zijn veel groter dan de onze. Ze sieren de gevels van scholen, fabrieken en winkels. In de loop der jaren is echter al aardig wat van zijn werk verloren gegaan. Een gevelsteen heelhuids uit een te slopen muur halen is lastig en die moeite werd vaak niet genomen. Toch zou je nog een heel aardige stadswandeling kunnen ontwerpen door zijn nog bestaande werk in een route te verbinden.         

 

Remko Varkevisser
september 2009

Nieuwsarchief